|

De ijstijd van het jaar is half voorbij, lente onmogelijk, de herfst al vergeten, het aardewerken land door ijgetij dik geglazuurd en ongespleten. Deze maand is gekrompen van de kou. Niemand kan zien dat achter de samengevrozen dagen een lauw waas golft, gauw wordt het zachter.
Leo Vroman
Of niemand het “lauwe waas” dat op komst is kan zien of voelen, is maar de vraag. Voorlopig zijn er in elk geval nog geen zichtbare tekens van waar te nemen. Het is ook nog vroeg op het jaar, maar voor de toekomstboeren die nu bij Landwijzer in opleiding zijn, mag het een troost zijn: we zijn halfweg de donkere tijd.
Het is mooi om op de lesdagen te zien en te voelen hoe kranig onze studenten zich door de wintertijd heenwerken. Voor sommigen onder hen was de stap naar de landbouw, en letterlijk en figuurlijk “naar het veld” een grote (en dus moedige) stap. De moed erin houden, ook in het donkerste seizoen van het jaar, is niet vanzelfsprekend. Petje af.
Natuurlijk is de donkere tijd ook de tijd waarin de lichtende “dingetjes” extra uit de verf komen. Neem nu BioVak, met zijn warme, bruisende en inspirerende plekken van ontmoeting. Ook eerstejaars Christel heeft het “warm” aangevoeld. Bedankt voor het mooie verslag, waarin veel voor velen herkenbaar zal zijn.
En daar zit ondertussen ook al de jaarlijkse BD-conferentie aan te komen. En een boeiend seminar over “waarneming”. Dat zijn warme, lichtende dingen in een koud en donker seizoen. Laat je inspireren!
Koen Dhoore
Bezoek Biovak 2011
BioVak 2011, de eerste beurs die ik omtrent dit thema bezocht. Dat betekent dan ook dat ik dit met een open, nieuwsgierige geest benaderd heb. Ik was wel blij dat ze in de bus al documentatie uitdeelden zodat ik de vijf kleine uurtjes die we uiteindelijk effectief op de beurs waren zo nuttig mogelijk kon benutten, … volgens mijn eigen interessegebieden van het moment.
Alvorens de beurs binnen te stappen viel mijn oog op een groot aanplakbord dat buiten stond en verwees naar een zeer mooi gezegde van Leonardo da Vinci: “De natuur overtreedt nooit haar eigen wetten”. Kort, maar krachtig en zeer betekenisvol.
Na een kort welkomstwoordje van Johan Devreese bij een kopje koffie/thee was het tijd om ons over te geven aan wat Biovak te bieden had en dat bleek heel wat. Enerzijds standen met allerhande proeverijen van artisanale en/of bioproducten, maar ook veevoeders e.d. (die ik niet geproefd heb), duurzame verpakkingsmaterialen, voedingssupplementen, fair trade producten en zo veel meer. Teveel om alles grondig te bekijken. Anderzijds waren er ook meerdere organisaties die zich bezig houden met bodemanalyse en veldonderzoek, elk op zijn manier. Zo hoorde ik voor het eerst over Chromatography, een techniek waardoor het energetisch veld van grond en gewas via een afdruk zichtbaar gemaakt wordt en de kwaliteit ervan dus geëvalueerd kan worden. In eerste instantie een beetje vergelijkbaar met hetgeen Masaru Emoto doet met ijskristallen. Ook was er her en der informatie te vinden over niet-kerende grondbewerking en de toepasbare groenbemesters. Mechanische onkruidbestrijding kwam ook aan bod, maar zelf heb ik maar een machine geobserveerd. Tevens allerhande studie- en onderzoeksorganisaties zoals Wageningen UR en ook de BD-stand.
Mijn visie op klein en/of groot landbouwbedrijf is sedert de beurs toch ietwat veranderd. Ik was enigszins verbaasd te ontdekken dat er wel degelijk grote gemengde bedrijven bestaan die blijken te functioneren, zij het misschien vooral in Nederland. Zo is er Landgoed Heerlijkheid Mariënwaerdt met een oppervlakte van 900ha. Maar vooral de Eemlandhoeve met zijn inspirerende boer-ondernemer-filosoof Jan Huijgen maakte indruk op mij. Ik kan hieruit maar besluiten dat inderdaad alles kan als je maar in je zaak gelooft, noch jezelf, noch de natuur verloochent en voor je keuzes gaat.
Deze Jan was een van de sprekers tijdens de workshop omtrent “bedrijfscontinuïteit”. Aan de hand van enkele praktijkverhalen werd getracht een beeld te scheppen van hoe het kan. Maar ook mogelijke struikelblokken en belangrijke aandachtspunten om met meerdere mensen/gezinnen te kunnen samenwerken in een economisch rendabel bedrijf kwamen aan bod. Samengevat stel ik ook hier vast dat open dialoog en gezonde communicatie mee bepalend zijn voor het welslagen van je onderneming. Een punt dat onder tijdsdruk vaak riskeert in de vergetelhoek te geraken, terwijl het bij wijze van spreken even belangrijk is als de landbewerking zelf. De BD-vereniging die ook op deze workshop aanwezig was reikt hiervoor blijkbaar middelen aan vermits zij mensen trainen om boeren en boerinnen op te vangen met hun vragen enz., aan de hand van o.a. coachings & workshops. Een ander boeiend punt tijdens deze workshop was hoe de Stichting Grondbeheer zich bezighoudt met het aankopen van gronden om ze een BD-bestemming te geven. Gronden die vaak onbetaalbaar zijn voor een startende boer en die verpacht worden op basis van de kwaliteit van de grond, niet op basis van de aankoopprijs van de grond. Hoopvol vind ik dat.
De leuze van Albert Einstein die ik bij het naar buiten gaan las, sluit hier heel mooi bij aan: “Meer dan het verleden interesseert mij de toekomst want daarin ben ik van plan te leven.”
Ik dacht dat deze leuze zowat de afsluiter van mijn dag was, maar niet dus. Het samen met de bus reizen opent nieuwe deuren want je ontmoet er o.a. andere boeren en dat werkt verruimend. Bij de terugreis kwam ik dan ook tijdens en na het bekijken van de bijzondere film/documentaire “Nos enfants nous accuseront” in een boeiend gesprek met mijn buurman. Het bleek een gangbare Belgische boer te zijn die beschikt over 15ha grond (graanteelten) en samen met zijn zonen overweegt de omschakeling te doen naar bio-landbouw. Het verhaal dat hij me vertelde was misschien voor hem de laatste druppel om de stap ook effectief te zetten. Samengevat komt het erop neer dat hij laatst in opdracht van Albert Heijn een veld bonen had gezaaid. Alle plantgoed, te gebruiken meststoffen, pesticiden, … werden hem aangeleverd. Hij moest dus eigenlijk gewoon uitvoeren wat hem opgedragen werd. Toen uiteindelijk de oogst klaar was en men kwam kijken werd deze niet aanvaard wegens niet conform genoeg (lees: niet gelijkvormig genoeg) en dus niet verwerkbaar. Op zijn vraag wat hij dan met de oogst moest doen kreeg hij te horen dat hij ze maar moest vernietigen. Je zou voor minder beginnen nadenken waar je mee bezig bent!?
Een bijzonder verhaal om deze beurs af te sluiten. Beurs die ik ervaren heb als afwisselend, boeiend, … in een aangename sfeer. Bovendien mooi opgeluisterd door de bijzondere Belgische harpist Luc Vanlaere. BioVak … een tipje van de sluier gezien en zeker voor herhaling vatbaar. Voor iedereen een aanrader.
Christel Jageneau, 1e jaar Landwijzer-opleiding
BD-winterconferentie - Wo 2 maart 2011 - Widar, Merksplas
"Van continuïteit op bedrijven naar continuïteit in de landbouw"
Conferentie: 10 - 17 u; aansluitende maaltijd tot 19.30 u
Elke boer staat ooit voor de vraag hoe z'n bedrijf binnen 10, 5 of 3 jaar, of zelfs al het volgende seizoen, zal worden verder gezet. Op boerenbedrijven, waar men bewust deze vraag oppakt, komt ze vaak in eerste instantie naar voor als een probleem. Er moet heel wat onderzocht en geregeld worden. Hoe en waar dienen zich goede opvolgers aan; in eigen gezin of daarbuiten? Hoe verloopt de overdracht tussen overnemers en overlaters? Hoeveel tijd vraagt dat proces en waar vind je geschikte begeleiding? Welke nieuwe rechts- en samenwerkingsvormen zijn nodig om het bedrijf klaar te maken voor een vlotte wissel?
Boeren en bedrijven die deze vraag niet voor zich uitschuiven, maar actief opnemen, zien vaak nieuwe mogelijkheden opdagen. Geen kant-en-klare oplossingen, maar ontwikkelingskansen voor alle betrokkenen. Het brandpunt wordt een lichtpunt. Voorwaarde is wel dat de continuïteitsvraag in de openheid komt en dat andere mensen erbij betrokken worden. Als we willen voorkomen dat mooi uitgebouwde, kwalitatieve BD-bedrijven moeten stoppen door een gebrek aan opvolgers, is dit voor de komende tijd een 'hot item' dat de hele beweging aangaat en niet enkel de betreffende bedrijven. Zowel in Vlaanderen als in Nederland is er de voorbije jaren - o.a. in het kader van het BD-beroepsontwikkelingsproject- hard gewerkt en geoefend rond dit thema. Tijd om de resultaten ervan naar buiten te brengen.
Op deze conferentie komen vóór de middag verschillende oudere en jonge boeren getuigen over de stappen die zij rond bedrijfscontinuïteit zetten. De veelvormigheid van mogelijkheden en oplossingen komt zo in beeld. Na de middag gaan we in workshops aan de slag met methodieken en concepten die steun bieden bij continuïteitsvragen op bedrijven. In het afrondende 'oogstcafé' leggen we samen wat we hiervan meenemen naar huis. De waarde van deze conferentie wordt des te groter naarmate ook de deelnemers vanuit hun eigen zoektocht vragen en ervaringen inbrengen.
We sluiten de conferentie af met een gezamenlijke maaltijd. Vele deelnemers moeten immers nog een heel eind rijden naar huis en kunnen zo eerst nog even op adem komen, lekker eten en bijpraten met de collega's.
Deelname aan de conferentie is kosteloos voor BD-beroepsleden én gekoppelde leden. Anderen betalen 48 euro inclusief lunch en avondmaal. Aanmelden via of 03 281 56 00 vóór 22 februari én door overschrijving van de bijdrage op rekening 523-0801320-78 van Landwijzer (met vermelding van naam, BD-conferentie 2/03 en aantal mensen).
Na aanmelding ontvang je nog een meer gedetailleerde uitnodiging met wegbeschrijving.
Aankondigingen
Levenskrachten leren waarnemen - Seminar met Dorian Schmidt
Doel van het seminar is om tot eigen waarneming van vormkrachten (etherkrachten) te komen. Aan de hand van oefeningen worden de deelnemers stap voor stap hier naar toe geleid. Het laatste deel van het seminar zal gericht zijn op het leren onderscheiden van de 4 ethersoorten. Praktisch: Van woensdag 23 februari 14.oo uur tot zaterdag 26 februari 13.00 uur. In het Woodbrookershuis, Woodbrookersweg 1 te Barchem (NL). Er is plaats voor maximaal 45 deelnemers. De voertaal is Duits. Meer info en inschrijving: René Groenen, met vermelding van naam, adres, e-mailadres, evt. tel.nr. Wilt U met iemand samen in een tweepersoonskamer ingedeeld worden, geef dit dan bij de aanmelding aan. Ook graag uw eventuele dieetwensen aangeven. Uw aanmelding is geldig na ontvangst van uw betaling van 275 euro (alles inbegrepen) op Triodos banknummer 21.21.15.200 , t.n.v. R.J.P. de Graaf, Hilvarenbeek, o.v.v. seminar Dorian Schmidt.
Transitie-Impulsgroep Antwerpen organiseert
Filmvertoning "In Transition" (Nederlandse ondertitels) - Woensdag 2 maart 2011 om 20.00 uur - Ecohuis, Turnhoutsebaan 139 te Borgerhout – gratis toegang
Inloopdagen over transitiesteden - zaterdag 21 en zondag 22 mei 2011 van 9 tot 17 uur - 'De Shelter' Koxplein 13 te Borgerhout
Inschrijving verplicht via www.transitie.be
Vacatures
Een zelfstandig boer bij Gastvrije Aarde
Wij zoeken naar een enthousiaste persoon die onze overtuigingen deelt en die op volkomen zelfstandige basis kan instaan voor de groententeelt.
Wij bieden een zekere afzet voor de groenten door het bestaan van onze hoevewinkel en onze groentenpakketten (110 abonnees); verder hebben we ook een duidelijke en dringende vraag van enkele restaurants die nauw met ons zouden willen samenwerken en op zoek zijn naar vergeten groenten (voorbeelden zijn rode biet crapaudine, haverwortel, tomaat ananas, wortel grelot, etc...). We denken dat deze elementen een fantastische opportuniteit kunnen betekenen voor iedere bioboer.
Meer info: www.gastvrijeaarde.be of rechtstreeks via of 0495/73 61 98.
Verkoop materiaal voor beginnende Bio-tuinder
Jean-Marc Zanatta, voormalig coördinator van de Waalse Bio-opleiding van CRABE, startte vorig jaar (2010) een eigen Bio-groenteteelt bedrijf, aansluitend bij een groter gemengd bio-bedrijf in Wallonië. Door de speling van het lot start hij vanaf 2011 als zaadteler bij 'Les Semailles' en stopt hij al na 1 seizoen met z'n eigen bedrijf. Daarom verkoopt hij al het materiaal dat hij -voornamelijk nieuw- heeft aangekocht.
Meer info: of via 0495/65 95 26 (na 18.uu uur) of http://projetmaraichage.over-blog.com, en kijk onder rubriek "MATERIEL A VENDRE".
|